รู้จักการตรวจเส้นประสาทและกล้ามเนื้อด้วยไฟฟ้า 

การตรวจเส้นประสาทและกล้ามเนื้อด้วยไฟฟ้า คือ การวัดการทำงานของเส้นประสาทส่วนปลายและกล้ามเนื้อ โดยทั่วไปการที่เส้นประสาทและกล้ามเนื้อจะทำงานเพื่อรับรู้ความรู้สึกหรือเคลื่อนไหวต้องอาศัยการนำไฟฟ้าผ่านเส้นประสาทหรือกล้ามเนื้อ การตรวจนี้จะเป็นการวัดสัญญาณไฟฟ้าจากเส้นประสาทหรือกล้ามเนื้อในบริเวณที่มีอาการผิดปกติเพื่อช่วยในการระบุตำแหน่งของเส้นประสาทหรือกล้ามเนื้อที่มีปัญหาและนำไปสู่การตรวจหรือรักษาที่จำเพาะต่อไป

สัญญาณเตือนควรตรวจ

อาการที่บ่งบอกว่าอาจมีความผิดปกติของเส้นประสาทและกล้ามเนื้อและแพทย์อาจแนะนำให้ตรวจการทำงานของเส้นประสาทและกล้ามเนื้อด้วยไฟฟ้าเพิ่มเติม ได้แก่ 

  • อ่อนแรง 
  • ชา 
  • แสบร้อน 
  • ปวดแขน 
  • ปวดขา 
  • ปวดกล้ามเนื้อ 
  • ตะคริว 

ตำแหน่งบอกความผิดปกติ

การตรวจเส้นประสาทและกล้ามเนื้อด้วยไฟฟ้ามีประโยชน์ในการวินิจฉัยความผิดปกติของระบบประสาทในตำแหน่งดังต่อไปนี้

  1. เซลล์ประสาทสั่งการการทำงานของกล้ามเนื้อ
  2. เส้นประสาทบริเวณต้นคอ
  3. เส้นประสาทบริเวณหลังช่วงล่าง
  4. เส้นประสาทภายในแขนขา
  5. ความผิดปกติของการนำสัญญาณไฟฟ้าบริเวณรอบต่อของเส้นประสาทและกล้ามเนื้อ
  6. โรคกล้ามเนื้อ

เตรียมตัวก่อนตรวจ

  • ในบางกรณีเจ้าหน้าที่อาจแจ้งให้หยุดรับประทานยาบางชนิดที่มีผลกับการตรวจ นอกจากนี้สามารถรับประทานยาชนิดอื่น ๆ และอาหารก่อนการตรวจได้ตามปกติ
  • งดทาโลชั่นหรือน้ำมันที่ผิวในวันที่เข้ารับการตรวจ
  • หากมีความเสี่ยงต่อภาวะเลือดออกง่าย เช่น การรับประทานยาละลายลิ่มเลือด โรคเลือดบางชนิด หรือหากมีเครื่องกระตุ้นหัวใจในร่างกาย กรุณาแจ้งแพทย์และเจ้าหน้าที่ให้ทราบก่อนเริ่มทำการตรวจ
ตรวจเส้นประสาทและกล้ามเนื้อด้วยไฟฟ้า

ขั้นตอนการตรวจ

ขั้นตอนการตรวจเส้นประสาทและกล้ามเนื้อด้วยไฟฟ้าประกอบด้วย 2 ส่วน ได้แก่

1) Nerve Conduction Studies 

การตรวจโดยใช้ไฟฟ้ากระตุ้นเส้นประสาทและวัดการตอบสนองจากเส้นประสาทหรือกล้ามเนื้อ ขั้นตอนการตรวจเริ่มจากเจ้าหน้าที่ทำความสะอาดผิวบริเวณที่ตรวจด้วยแอลกอฮอล์ จากนั้นจะติดตัวรับสัญญาณบนผิวหนัง หลังจากเจ้าหน้าที่เตรียมอุปกรณ์เรียบร้อยจะเริ่มทำการกระตุ้นเส้นประสาทด้วยไฟฟ้า โดยค่อย ๆ เพิ่มปริมาณไฟฟ้าจนได้การตอบสนองของเส้นประสาทที่ดีที่สุด ระหว่างการตรวจผู้เข้ารับการตรวจจะรู้สึกแปล๊บ ๆ จากการวิ่งของไฟฟ้าไปตามแนวเส้นประสาท บางตำแหน่งอาจจะมีกล้ามเนื้อกระตุกได้ ซึ่งอาการเหล่านี้เป็นอาการปกติที่เกิดขึ้นระหว่างการตรวจ

2) Eletromyography 

การตรวจขั้นตอนนี้แพทย์จะใช้เข็มขนาดเล็กปักที่กล้ามเนื้อและตรวจดูสัญญาณไฟฟ้าภายในกล้ามเนื้อ ทั้งระหว่างที่ผู้เข้ารับการตรวจอยู่นิ่ง ๆ และระหว่างที่ออกแรงกล้ามเนื้อมัดนั้น ตำแหน่งและจำนวนกล้ามเนื้อที่ตรวจขึ้นอยู่กับภาวะหรือโรคที่แพทย์สงสัย โดยในระหว่างการตรวจแพทย์จะให้คำแนะนำแต่ละขั้นตอนเพื่อให้ผู้เข้ารับการตรวจทราบขั้นตอนและรู้สึกไม่สบายตัวจากการตรวจน้อยที่สุด หากรู้สึกเจ็บหรือไม่สบายตัวระหว่างการตรวจ ผู้เข้ารับการตรวจสามารถแจ้งแพทย์หรือเจ้าหน้าที่ระหว่างที่ตรวจได้ทันที

วิเคราะห์ผลตรวจเพื่อวางแผนรักษา 

สัญญาณไฟฟ้าจากเส้นประสาทและกล้ามเนื้อที่ได้จากการตรวจทั้งสองส่วนจะถูกนำไปแปลงและปรากฏเป็นกราฟในคอมพิวเตอร์ จากนั้นแพทย์ผู้ทำการตรวจจะแปลและวิเคราะห์ผลที่ได้เพื่อนำมาสรุปเป็นรายงานผลการตรวจและใช้วางแผนการรักษาที่เหมาะสมต่อไป 

ข้อมูล : พญ.ณัฐวรรณ วงศ์วีระนนท์ชัย อายุรแพทย์โรคสมองและระบบประสาท (อายุรกรรมระบบประสาทและกล้ามเนื้อ) ศูนย์สมองและระบบประสาท โรงพยาบาลกรุงเทพอินเตอร์เนชั่นแนล

สอบถามเพิ่มเติม

โทร. 0 2310 3000 หรือ โทร. 1719

Email: [email protected]